Ο ρόλος του φορολογικού εκπροσώπου αφορά αποκλειστικά την επικοινωνία του φορολογούμενου με τη Φορολογική Διοίκηση (εφορία) και όχι την εκπλήρωση των ουσιαστικών φορολογικών του υποχρεώσεων.

Στην πράξη, γύρω από τον ρόλο του φορολογικού εκπροσώπου έχει δημιουργηθεί έντονη σύγχυση. Πολλοί φορολογούμενοι που ζουν στο εξωτερικό αποφεύγουν να ορίσουν φορολογικό εκπρόσωπο, φοβούμενοι ότι σε περίπτωση λάθους, προστίμου ή ελέγχου, θα μπλέξει το πρόσωπο που τους εκπροσωπεί.

Το άρθρο αυτό εντάσσεται στον οδηγό «Κάτοικοι Εξωτερικού», που συγκεντρώνει τα βασικά ζητήματα και τη σωστή σειρά ενεργειών, ανάλογα σε ποια περίπτωση ανήκετε.

«Κάτοικοι Εξωτερικού – Από πού ξεκινάς και ποια είναι η σωστή σειρά ενεργειών»

Το άρθρο αποσαφηνίζει τι ακριβώς κάνει ο φορολογικός εκπρόσωπος και, κυρίως, τι δεν αναλαμβάνει, τι ισχύει στην πράξη και ποια σημεία απαιτούν προσοχή για κάθε φορολογικό εκπρόσωπο.

Ποιος είναι ο Ρόλος του Φορολογικού Εκπροσώπου

Ο φορολογικός εκπρόσωπος ορίζεται από φορολογούμενο που είναι φορολογικός κάτοικος αλλοδαπής, με σκοπό να υπάρχει φορολογική διεύθυνση στην Ελλάδα για την παραλαβή εγγράφων και πράξεων της Φορολογικής Διοίκησης.

Ο ρόλος του περιορίζεται αποκλειστικά:

• στη λήψη και κοινοποίηση φορολογικών εγγράφων,

• στην παραλαβή πράξεων, ειδοποιήσεων και αλληλογραφίας της εφορίας,

• στη διευκόλυνση της τυπικής επικοινωνίας με τη Φορολογική Διοίκηση.

Ο φορολογικός εκπρόσωπος δεν υποκαθιστά τον φορολογούμενο και δεν ενεργεί αυτόνομα ως προς τις φορολογικές του υποχρεώσεις.

Ευθύνη Φορολογικού Εκπροσώπου – Τι Προβλέπει η Φορολογική Νομοθεσία

Η φορολογική νομοθεσία είναι απολύτως σαφής ως προς το ζήτημα της ευθύνης.

Σύμφωνα με τον Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (Ν. 5104/2024), το πρόσωπο που ορίζεται ως φορολογικός εκπρόσωπος δεν ευθύνεται για την εκπλήρωση ή μη των φορολογικών υποχρεώσεων του φορολογούμενου, εξαιτίας της ιδιότητάς του αυτής.

Συγκεκριμένα, ο φορολογικός εκπρόσωπος:

• δεν ευθύνεται για την υποβολή φορολογικών δηλώσεων (δήλωση εισοδήματος, Ε9 κ.λπ.),

• δεν ευθύνεται για την καταβολή φόρων ή εισφορών,

• δεν επιβαρύνεται με πρόστιμα ή προσαυξήσεις,

• δεν φέρει καμία ευθύνη σε περίπτωση φορολογικού ελέγχου.

Η ευθύνη παραμένει αποκλειστικά στον ίδιο τον φορολογούμενο, δηλαδή στον κάτοικο εξωτερικού.

Τι ΔΕΝ αναλαμβάνει ο Φορολογικός Εκπρόσωπος

Για την αποφυγή παρερμηνειών, είναι κρίσιμο να γίνει σαφές ότι ο φορολογικός εκπρόσωπος:

• δεν υποβάλλει φορολογικές δηλώσεις εκ μέρους του φορολογούμενου,

• δεν αποφασίζει για φορολογικές επιλογές ή καθεστώτα,

• δεν παρακολουθεί προθεσμίες δηλώσεων,

• δεν αντικαθιστά τον λογιστή ή τον φοροτεχνικό,

• δεν έχει δικαίωμα ενέργειας χωρίς ειδική εξουσιοδότηση.

Η ιδιότητά του περιορίζεται αυστηρά στο πλαίσιο της τυπικής εκπροσώπησης για σκοπούς κοινοποίησης εγγράφων.

Όταν ο Φορολογικός Εκπρόσωπος Διακόπτει την Εκπροσώπηση

Σε περίπτωση που ο φορολογικός εκπρόσωπος δεν επιθυμεί τη συνέχιση της εκπροσώπησης και ο φορολογούμενος δεν έχει προβεί σε αντικατάστασή του, ο ίδιος ο φορολογικός εκπρόσωπος δύναται να γνωστοποιήσει τη διακοπή της εκπροσώπησης στη Φορολογική Διοίκηση, σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται από τη φορολογική νομοθεσία.

Η Φορολογική Διοίκηση ενημερώνει τον φορολογούμενο και τον καλεί, εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας:

• είτε να ορίσει νέο φορολογικό εκπρόσωπο,

• είτε να δηλώσει ότι αποδέχεται την κοινοποίηση πράξεων και εγγράφων στα στοιχεία επικοινωνίας που έχει δηλώσει στο φορολογικό μητρώο.

Σε κάθε περίπτωση, η ευθύνη για την παρακολούθηση και εκπλήρωση των φορολογικών υποχρεώσεων παραμένει στον φορολογούμενο.

Για τη διαδικασία ορισμού φορολογικού εκπροσώπου, τα απαιτούμενα έντυπα και τις σχετικές προθεσμίες, αναλυτική παρουσίαση παρέχεται στο άρθρο: ➡️ Ορισμός Φορολογικού Εκπροσώπου: Διαδικασία, Έντυπα και Προθεσμίες