Το Επίδομα Στέγασης (επίδομα ενοικίου) αποτελεί μία από τις βασικές κοινωνικές παροχές του κράτους για την οικονομική στήριξη νοικοκυριών που διαμένουν σε μισθωμένη κύρια κατοικία. Η χορήγησή του πραγματοποιείται υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, οι οποίες αφορούν το εισόδημα του νοικοκυριού, την ακίνητη περιουσία, τις τραπεζικές καταθέσεις και τη νόμιμη και μόνιμη διαμονή στην Ελλάδα.

Το θεσμικό πλαίσιο του προγράμματος καθορίζεται με την Κοινή Υπουργική Απόφαση αριθ. 71670, με την οποία αντικαταστάθηκε η απόφαση Δ13 οικ. 10747/256/6.3.2019 (ΦΕΚ Β’ 792) σχετικά με τον καθορισμό των όρων και των προϋποθέσεων εφαρμογής του προγράμματος Επιδόματος Στέγασης.

Αν θέλετε να δείτε πώς γίνεται η αίτηση για το επίδομα στέγασης βήμα-βήμα, μπορείτε να διαβάσετε τον αναλυτικό οδηγό: Επίδομα Στέγασης (Ενοικίου): Διαδικασία Υποβολής Αίτησης Βήμα-Βήμα

Στο άρθρο που ακολουθεί παρουσιάζονται αναλυτικά οι βασικοί ορισμοί του προγράμματος, καθώς και τα όρια εισοδήματος, τα περιουσιακά κριτήρια και οι προϋποθέσεις που πρέπει να πληρούνται για τη χορήγηση του Επιδόματος Στέγασης.

Ποιοι Θεωρούνται Νοικοκυριό για το Επίδομα Στέγασης (Ορισμός Νοικοκυριού)

Για την αξιολόγηση της αίτησης στο πρόγραμμα Επιδόματος Στέγασης λαμβάνεται υπόψη η σύνθεση του νοικοκυριού, όπως αυτή προκύπτει από τα στοιχεία της φορολογικής δήλωσης και της πραγματικής διαμονής των μελών.

Σύμφωνα με το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο, ως νοικοκυριό μπορεί να θεωρηθεί είτε μονοπρόσωπο είτε πολυπρόσωπο.

Μονοπρόσωπο νοικοκυριό θεωρείται το ενήλικο άτομο που διαμένει μόνο του σε κατοικία. Από την κατηγορία αυτή εξαιρούνται τα ενήλικα τέκνα έως 25 ετών που φοιτούν σε πανεπιστημιακές σχολές, εκπαιδευτικά ιδρύματα ή δομές επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης.

Πολυπρόσωπο νοικοκυριό θεωρείται το σύνολο των ατόμων που διαμένουν κάτω από την ίδια στέγη. Στη σύνθεση του νοικοκυριού μπορεί να περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, φιλοξενούμενα άτομα ή οικογένειες, εφόσον η φιλοξενία έχει δηλωθεί στην τελευταία εκκαθαρισμένη δήλωση φορολογίας εισοδήματος, ενήλικα τέκνα έως 25 ετών που φοιτούν σε εκπαιδευτικά ιδρύματα, καθώς και άτομα στα οποία έχει παραχωρηθεί ή ενοικιαστεί μέρος της κύριας κατοικίας.

Ποιος Θεωρείται Δικαιούχος του Επιδόματος

Ως δικαιούχος του Επιδόματος Στέγασης θεωρείται το ενήλικο μέλος του νοικοκυριού που υποβάλλει την αίτηση για λογαριασμό του νοικοκυριού. Η αίτηση εγκρίνεται εφόσον πληρούνται όλες οι προϋποθέσεις του προγράμματος, ιδίως τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, καθώς και η προϋπόθεση ότι η κατοικία για την οποία υποβάλλεται η αίτηση αποτελεί κύρια μισθωμένη κατοικία του νοικοκυριού.

Εισοδηματικά Κριτήρια για το Επίδομα Στέγασης

Για την ένταξη στο πρόγραμμα Επιδόματος Στέγασης εξετάζεται το συνολικό ετήσιο εισόδημα του νοικοκυριού, όπως αυτό προκύπτει από την τελευταία εκκαθαρισμένη δήλωση φορολογίας εισοδήματος.

Σύμφωνα με το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο, το εισόδημα του νοικοκυριού δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 7.000 ευρώ για μονοπρόσωπο νοικοκυριό, προσαυξανόμενο κατά 3.500 ευρώ για κάθε επιπλέον μέλος. Το συνολικό εισοδηματικό όριο δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 21.000 ευρώ ετησίως, ανεξαρτήτως του αριθμού των μελών του νοικοκυριού.

Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζονται τα όρια εισοδήματος για το επίδομα στέγασης ανάλογα με τη σύνθεση του νοικοκυριού.

Πίνακας Ορίων Εισοδήματος για το Επίδομα Στέγασης

Τα παραπάνω ποσά αποτελούν τα ανώτατα εισοδηματικά όρια για τη χορήγηση του επιδόματος στέγασης, τα οποία διαφοροποιούνται ανάλογα με τον αριθμό των μελών του νοικοκυριού.

Σε ορισμένες περιπτώσεις προβλέπεται επιπλέον προσαύξηση του εισοδηματικού ορίου. Ειδικότερα, για μονογονεϊκές οικογένειες προβλέπεται πρόσθετη προσαύξηση 3.500 ευρώ για το πρώτο ανήλικο τέκνο, ενώ για νοικοκυριά με απροστάτευτα τέκνα προβλέπεται επιπλέον προσαύξηση 3.500 ευρώ για κάθε απροστάτευτο τέκνο.

Ποιο Εισόδημα Υπολογίζεται για το Επίδομα Στέγασης

Για τον προσδιορισμό της επιλεξιμότητας στο πρόγραμμα Επιδόματος Στέγασης λαμβάνεται υπόψη το συνολικό πραγματικό ή τεκμαρτό εισόδημα όλων των μελών του νοικοκυριού, όπως αυτό προκύπτει από τις τελευταίες εκκαθαρισμένες δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος.

Στο συνολικό εισόδημα συνυπολογίζονται τα εισοδήματα από κάθε πηγή, ανεξαρτήτως του τρόπου φορολόγησής τους. Ενδεικτικά, περιλαμβάνονται οι μισθοί, οι συντάξεις, τα εισοδήματα από επιχειρηματική δραστηριότητα, καθώς και επιδόματα ή άλλες οικονομικές ενισχύσεις, καθώς και εισοδήματα που απαλλάσσονται από τον φόρο ή φορολογούνται με ειδικό τρόπο.

Από τον υπολογισμό του εισοδήματος εξαιρούνται συγκεκριμένες κοινωνικές παροχές, όπως το Επίδομα Παιδιού (Α21), τα μη ανταποδοτικά αναπηρικά επιδόματα που χορηγούνται από το κράτος, καθώς και η οικονομική ενίσχυση αναδοχής.

Περιουσιακά Κριτήρια για το Επίδομα Στέγασης

Για την ένταξη στο πρόγραμμα Επιδόματος Στέγασης εξετάζεται και η αξία της ακίνητης περιουσίας του νοικοκυριού, όπως αυτή προκύπτει από την τελευταία εκδοθείσα πράξη προσδιορισμού φόρου ΕΝΦΙΑ.

Σύμφωνα με το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο, η συνολική φορολογητέα αξία της ακίνητης περιουσίας δεν μπορεί να υπερβαίνει συγκεκριμένα όρια, τα οποία διαφοροποιούνται ανάλογα με τη σύνθεση του νοικοκυριού. Το βασικό όριο ορίζεται στις 120.000 ευρώ για μονοπρόσωπο νοικοκυριό και προσαυξάνεται κατά 15.000 ευρώ για κάθε επιπλέον μέλος, με ανώτατο όριο τις 180.000 ευρώ.

Πίνακας Ορίων Ακίνητης Περιουσίας για το Επίδομα Στέγασης

Ο παραπάνω πίνακας παρουσιάζει τα όρια ακίνητης περιουσίας για το επίδομα στέγασης, ανάλογα με τον αριθμό των μελών του νοικοκυριού.

Η αξία της ακίνητης περιουσίας προσδιορίζεται με βάση τα στοιχεία που εμφανίζονται στην τελευταία πράξη προσδιορισμού ΕΝΦΙΑ, όπως αυτά προκύπτουν από τα δηλωμένα στοιχεία ακίνητης περιουσίας των μελών του νοικοκυριού.

Κριτήρια Καταθέσεων και Τραπεζικών Τόκων

Για την ένταξη στο πρόγραμμα Επιδόματος Στέγασης εξετάζονται επίσης οι τραπεζικές καταθέσεις των μελών του νοικοκυριού, όπως αυτές προκύπτουν έμμεσα από τους τόκους καταθέσεων που δηλώνονται στην τελευταία εκκαθαρισμένη δήλωση φορολογίας εισοδήματος (έντυπο Ε1).

Στο πλαίσιο του ελέγχου αυτού εφαρμόζονται συγκεκριμένα όρια καταθέσεων, τα οποία διαφοροποιούνται ανάλογα με τη σύνθεση του νοικοκυριού.

Πίνακας Ορίων Καταθέσεων για το Επίδομα Στέγασης

Ο παραπάνω πίνακας παρουσιάζει τα όρια τραπεζικών καταθέσεων για το επίδομα στέγασης, ανάλογα με τον αριθμό των μελών του νοικοκυριού.

Ο έλεγχος των καταθέσεων πραγματοποιείται μέσω του ποσού των ετήσιων τόκων καταθέσεων που εμφανίζονται στη φορολογική δήλωση των μελών του νοικοκυριού, από το οποίο προκύπτει το αντίστοιχο ύψος των καταθέσεων.

Κριτήρια Μόνιμης Διαμονής στην Ελλάδα

Για τη χορήγηση του Επιδόματος Στέγασης απαιτείται ο δικαιούχος να διαμένει νόμιμα και μόνιμα στην Ελληνική Επικράτεια κατά τα τελευταία πέντε (5) έτη πριν από την υποβολή της αίτησης. Η νόμιμη και μόνιμη διαμονή αποδεικνύεται κυρίως μέσω της υποβολής δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος για τα αντίστοιχα έτη, καθώς και με άλλα πρόσφορα δικαιολογητικά, σύμφωνα με το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο. Τα υπόλοιπα μέλη του νοικοκυριού πρέπει επίσης να διαμένουν νόμιμα και μόνιμα στην Ελλάδα.

Ειδικότερα, για πολίτες τρίτων χωρών ενδέχεται να απαιτείται συνεχής νόμιμη και μόνιμη διαμονή στην Ελλάδα για χρονικό διάστημα δώδεκα (12) ετών πριν από την υποβολή της αίτησης, εκτός από περιπτώσεις που προβλέπονται ειδικές εξαιρέσεις από τη νομοθεσία, όπως για πολίτες κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πολίτες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, καθώς και για πρόσωπα στα οποία έχει χορηγηθεί καθεστώς διεθνούς προστασίας.

Περιπτώσεις που Δεν Χορηγείται το Επίδομα

Δεν γίνονται δεκτές αιτήσεις για τη χορήγηση του Επιδόματος Στέγασης όταν, βάσει της τελευταίας εκκαθαρισμένης δήλωσης φορολογίας εισοδήματος των μελών του νοικοκυριού, προκύπτουν δαπάνες που υποδηλώνουν υψηλή οικονομική δυνατότητα.

Ειδικότερα, το επίδομα δεν χορηγείται όταν στη φορολογική δήλωση εμφανίζονται δαπάνες που εμπίπτουν σε κατηγορίες πολυτελούς διαβίωσης, όπως ενδεικτικά:

• επιβολή φόρου πολυτελούς διαβίωσης,

• δαπάνες για πληρώματα σκαφών αναψυχής,

• δαπάνες για δίδακτρα ιδιωτικών σχολείων άνω των 1.500 ευρώ,

• δαπάνες για απασχόληση οικιακού προσωπικού, όπως οδηγοί αυτοκινήτων, οικιακοί βοηθοί, δάσκαλοι ή λοιπό προσωπικό.

Οι παραπάνω δαπάνες προσδιορίζονται από τα στοιχεία που δηλώνονται στους αντίστοιχους κωδικούς του εντύπου Ε1 της φορολογικής δήλωσης.

Σχετικά Άρθρα

• Τα πιο Γνωστά Επιδόματα στην Ελλάδα – Οδηγός για Πολίτες
• Έκδοση Εξουσιοδότησης μέσω Gov.gr – Ο πιο Απλός Οδηγός
• Δήλωση Αποδοχής Ηλεκτρονικού Μισθωτηρίου στην Εφορία