Έξι άτομα, μεταξύ των οποίων ένας από τους επικεφαλής εγκληματικής οργάνωσης, καταδικάστηκαν από το Δικαστήριο του Μιλάνου στο πλαίσιο της υπόθεσης «Moby Dick», η οποία αφορά απάτη ΦΠΑ ύψους 520 εκατ. ευρώ με διασυνδέσεις με τη μαφία. Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO) ανακοίνωσε στις 17 Σεπτεμβρίου 2026 ότι οι καταδίκες αφορούν τη συγκρότηση και συμμετοχή σε διεθνική εγκληματική οργάνωση, απάτη ΦΠΑ και νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες. Ο δικαστής διέταξε επίσης δήμευση άνω των 300 εκατ. ευρώ.
Η απόφαση εκδόθηκε στις 11 Σεπτεμβρίου 2026 και οι ποινές στέρησης της ελευθερίας κυμαίνονται από τέσσερα έτη έως επτά έτη και δύο μήνες. Το δικαστήριο αναγνώρισε τις επιβαρυντικές περιστάσεις που συνδέονται με την παροχή συνδρομής σε μαφιόζικη οργάνωση και τη χρήση μαφιόζικων μεθόδων. Η απόφαση είναι πρωτόδικη και μπορεί να προσβληθεί με έφεση.
Απάτη ΦΠΑ 520 εκατ. ευρώ και τιμολόγια άνω των 1,3 δισ. ευρώ
Η έρευνα «Moby Dick», την οποία διευθύνει η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία στο Μιλάνο και το Παλέρμο, αφορά εγκληματική οργάνωση που υλοποίησε σχήμα απάτης ΦΠΑ τύπου «καρουζέλ». Σύμφωνα με την ανακοίνωση, η ζημία για τον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τους εθνικούς προϋπολογισμούς ανήλθε σε 520 εκατ. ευρώ. Κατά την περίοδο 2020–2023, η οργάνωση εξέδωσε τιμολόγια για πωλήσεις AirPods, φορητών υπολογιστών και άλλων ηλεκτρονικών ειδών, συνολικής αξίας άνω των 1,3 δισ. ευρώ.
Ο δικαστής αποδέχθηκε σχεδόν στο σύνολό της την εισαγγελική περιγραφή της οργάνωσης και του τρόπου λειτουργίας της. Η δομή της περιλάμβανε διαφορετικούς επιχειρησιακούς πυρήνες που συνδέονταν μεταξύ τους σε ομοσπονδιακή βάση και δραστηριοποιούνταν σε πολλές ευρωπαϊκές και τρίτες χώρες. Για τη λειτουργία του σχήματος χρησιμοποιούνταν σύνθετο δίκτυο εγχώριων και αλλοδαπών εταιρειών, με ρόλους «εξαφανισμένων εμπόρων» (missing traders), μεσαζόντων (brokers) και ενδιάμεσων εταιρειών (conduits).
Οι ποινές και η δήμευση περιουσιακών στοιχείων
Τις καταδικαστικές αποφάσεις εξέδωσε ο δικαστής της προκαταρκτικής ακροαματικής διαδικασίας του Δικαστηρίου του Μιλάνου. Και οι έξι κατηγορούμενοι είχαν ζητήσει να δικαστούν με τη συντετμημένη διαδικασία, η οποία συνεπάγεται μείωση της ποινής. Οι ποινές από τέσσερα έτη έως επτά έτη και δύο μήνες επιβλήθηκαν μετά τη μείωσή τους κατά ένα τρίτο.
Επιβλήθηκαν επίσης παρεπόμενες ποινές, οι οποίες διαφοροποιούνται ανά καταδικασθέντα. Για ορισμένους προβλέπεται μόνιμος αποκλεισμός από δημόσια αξιώματα και δικαιοπρακτική ανικανότητα κατά τη διάρκεια της ποινής τους, ενώ για άλλους αποκλεισμός από δημόσια αξιώματα για πέντε έτη. Σε έναν καταδικασθέντα επιβλήθηκε επιπλέον απαγόρευση άσκησης εμπορικής επιχειρηματικής δραστηριότητας και ανάληψης διευθυντικών θέσεων σε εταιρείες.
Η απόφαση προβλέπει δήμευση άνω των 300 εκατ. ευρώ από κέρδη που προήλθαν από την εγκληματική δραστηριότητα. Διατάχθηκε επίσης η δήμευση ακινήτων και εταιρικών συμμετοχών που ανήκαν στους κατηγορουμένους. Πρόκειται για δικαστική διαταγή δήμευσης και η ανακοίνωση δεν αναφέρει ότι έχει ήδη ολοκληρωθεί η εκτέλεσή της.
Η χρηματοδότηση από την Καμόρα
Ένας από τους καταδικασθέντες ήταν υπεύθυνος για την παραλαβή χρημάτων από φατρία της Καμόρα και την επένδυσή τους στην εγκληματική οργάνωση που είχε οργανώσει το σχήμα φοροδιαφυγής. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, τα κεφάλαια που διοχέτευε η μαφία στην οργάνωση αύξαναν τα κέρδη της. Παράλληλα, χρησιμοποιούνταν για τη νομιμοποίηση παράνομων εσόδων της μαφίας.
Η Ευρωπαία Γενική Εισαγγελέας, Laura Kövesi, συνέδεσε τις καταδικαστικές αποφάσεις με τις επανειλημμένες προειδοποιήσεις της EPPO για τη χρηματοδότηση σχημάτων απάτης ΦΠΑ από μαφιόζικες οργανώσεις. Όπως επισήμανε, οι οργανώσεις αυτές χρησιμοποιούν την απάτη ΦΠΑ για τη νομιμοποίηση εγκληματικών εσόδων, προκαλώντας μεγάλη ζημία στους εθνικούς προϋπολογισμούς και στον προϋπολογισμό της ΕΕ. Ζήτησε η καταπολέμηση της απάτης ΦΠΑ να αποτελέσει προτεραιότητα για την Ευρωπαϊκή Ένωση και βασικό στοιχείο της νέας ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής καταπολέμησης της απάτης.
Η παράδοση ενός από τους επικεφαλής και οι προηγούμενες καταδίκες
Μεταξύ των έξι καταδικασθέντων περιλαμβάνεται ένας από τους επικεφαλής της οργάνωσης, ο οποίος είχε διαφύγει τη σύλληψη στην Πράγα τον Νοέμβριο του 2024. Παρέμεινε ασύλληπτος για έξι μήνες και παραδόθηκε στις αρχές τον Μάιο του 2025. Έκτοτε, σύμφωνα με την ανακοίνωση, εξακολουθεί να υπόκειται σε δικαστικά περιοριστικά μέτρα.
Οι συγκεκριμένες καταδίκες είναι οι νεότερες στην υπόθεση «Moby Dick» και ακολουθούν τις πρώτες καταδικαστικές αποφάσεις που ανακοινώθηκαν τον Φεβρουάριο του 2026. Συνολικά, στις διαδικασίες της έρευνας περιλαμβάνονται ως ύποπτοι περισσότερα από 400 φυσικά και νομικά πρόσωπα. Ορισμένοι από εκείνους σε βάρος των οποίων εκδόθηκαν διαταγές κατάσχεσης έχουν ήδη τακτοποιήσει τις οφειλές τους προς τις φορολογικές αρχές μετά την έρευνα.
Οι αρχές που συμμετείχαν στην έρευνα
Η έρευνα προέκυψε από δύο σκέλη διαδικασιών, στα οποία συμμετείχαν η ιταλική Οικονομική Αστυνομία (Guardia di Finanza) του Βαρέζε και του Μιλάνου και η ιταλική Κρατική Αστυνομία (Polizia di Stato), μέσω της Squadra Mobile του Παλέρμο και της SISCO. Συμμετείχαν επίσης η Κεντρική Επιχειρησιακή Υπηρεσία και η μονάδα PEF του Παλέρμο. Οι δύο διαδικασίες συνενώθηκαν στη συνέχεια υπό τη διεύθυνση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στο Μιλάνο και το Παλέρμο.
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία είναι η ανεξάρτητη εισαγγελική αρχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Είναι αρμόδια για τη διερεύνηση και την ποινική δίωξη εγκλημάτων που θίγουν τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ. Αναλαμβάνει επίσης την παραπομπή των σχετικών υποθέσεων ενώπιον των αρμόδιων δικαστηρίων.
Πηγή: Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO), ανακοίνωση της 17ης Σεπτεμβρίου 2026 για την υπόθεση «Moby Dick». Δημοσιογραφική απόδοση στα ελληνικά βάσει του αγγλικού πρωτοτύπου· δεν αποτελεί επίσημη μετάφραση της EPPO.
