Το ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ είναι χρηματοδοτικό εργαλείο που απευθύνεται σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις και λειτουργεί μέσω συνεργαζόμενων τραπεζών, με την εγγύηση της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας. Στόχος του είναι να διευκολύνει την πρόσβαση των επιχειρήσεων σε τραπεζική χρηματοδότηση για ανάγκες κεφαλαίου κίνησης, πιστωτικού ορίου ή επενδυτικού σχεδίου.
Το πρόγραμμα δεν αποτελεί επιχορήγηση κεφαλαίου προς την επιχείρηση. Πρόκειται για τραπεζική χρηματοδότηση, η οποία χορηγείται από συνεργαζόμενη τράπεζα, με την εγγύηση της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας και, υπό προϋποθέσεις, με επιδότηση επιτοκίου και επιχορήγηση της προμήθειας εγγύησης.
Πριν μια επιχείρηση ξεκινήσει αίτηση για ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ, πρέπει να ελέγξει αν είναι επιλέξιμη, αν διαθέτει τα απαραίτητα δικαιολογητικά, αν οι δαπάνες που θέλει να χρηματοδοτήσει καλύπτονται από το πρόγραμμα και αν μπορεί να τηρήσει τις υποχρεώσεις που αναλαμβάνει μετά την έγκριση και την εκταμίευση.
Τι είναι το ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ
Το Ταμείο Εγγυοδοσίας ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ εντάσσεται στο Ταμείο Επιχειρηματικότητας ΙΙΙ και διαχειρίζεται από την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα. Οι πόροι του συγχρηματοδοτούνται από την Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης, και από το Ελληνικό Δημόσιο, μέσω του Προγράμματος «Ανταγωνιστικότητα» του ΕΣΠΑ 2021-2027.
Το Ταμείο παρέχει προστασία πιστωτικού κινδύνου με τη μορφή εγγύησης προς την τράπεζα, για χρηματοδοτήσεις που χορηγούνται σε επιλέξιμες επιχειρήσεις. Η εγγύηση αυτή μπορεί να οδηγήσει σε μειωμένο κόστος χρηματοδότησης και μειωμένες απαιτήσεις εξασφαλίσεων, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται οι όροι και τα κριτήρια του προγράμματος.
Η εγγύηση της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας δεν σημαίνει ότι η επιχείρηση απαλλάσσεται από την υποχρέωση αποπληρωμής του δανείου. Η τράπεζα έχει την άμεση πιστωτική σχέση με τη χρηματοδοτούμενη επιχείρηση μέχρι την πλήρη εξόφληση κάθε ποσού που οφείλεται από τη χρηματοδότηση και τη σχετική σύμβαση.
Ποιες επιχειρήσεις αφορά το ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ
Το πρόγραμμα αφορά πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις που λειτουργούν νόμιμα στην Ελλάδα και δραστηριοποιούνται σε επιλέξιμους κλάδους δραστηριότητας.
Για να εξεταστεί μια επιχείρηση, δεν αρκεί μόνο να έχει ενεργό ΑΦΜ ή εμπορική δραστηριότητα. Πρέπει να πληροί τα κριτήρια επιλεξιμότητας του προγράμματος, να είναι φορολογικά και ασφαλιστικά ενήμερη στα κρίσιμα στάδια της διαδικασίας, να μην θεωρείται προβληματική επιχείρηση και να κριθεί πιστοληπτικά αποδεκτή από την τράπεζα.
Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζονται βασικά σημεία που πρέπει να ελεγχθούν πριν από την αίτηση.
| Κριτήριο | Τι πρέπει να ελεγχθεί |
|---|---|
| Μέγεθος επιχείρησης | Η επιχείρηση πρέπει να είναι πολύ μικρή, μικρή ή μεσαία επιχείρηση. |
| Νόμιμη λειτουργία | Πρέπει να λειτουργεί νόμιμα στην Ελλάδα και να διαθέτει τις απαιτούμενες άδειες, όπου απαιτούνται. |
| Επιλέξιμος ΚΑΔ | Η δραστηριότητα πρέπει να περιλαμβάνεται στους επιλέξιμους Κωδικούς Αριθμούς Δραστηριότητας. |
| Φορολογική και ασφαλιστική ενημερότητα | Η επιχείρηση πρέπει να είναι φορολογικά και ασφαλιστικά ενήμερη κατά τον χρόνο υποβολής αίτησης εκδήλωσης ενδιαφέροντος μέσω KYC της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας και κατά τον χρόνο εκταμίευσης του δανείου. |
| Πιστοληπτική αξιολόγηση | Η τράπεζα εξετάζει το αίτημα σύμφωνα με την πιστωτική πολιτική και τις εσωτερικές διαδικασίες της. |
| Ληξιπρόθεσμες οφειλές | Δεν πρέπει να παρουσιάζονται ληξιπρόθεσμες οφειλές μεγαλύτερες των 90 ημερών σε υφιστάμενες δανειακές υποχρεώσεις, κατά την ημερομηνία της αίτησης χρηματοδότησης στην τράπεζα. |
| Προβληματική επιχείρηση | Η επιχείρηση δεν πρέπει να θεωρείται προβληματική σύμφωνα με τους κανόνες κρατικών ενισχύσεων. |
| Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων | Πριν από την αίτηση χρηματοδότησης πρέπει να υπάρχει εγγραφή στο Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων, εκτός αν η επιχείρηση εξαιρείται και προσκομίζει σχετική τεκμηρίωση. |
| ESG Tracker | Πρέπει να έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία αυτοαξιολόγησης ESG στην πλατφόρμα της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα για το πρόγραμμα. |
Τα δύο υπο-ταμεία του ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ
Το Ταμείο Εγγυοδοσίας ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ διακρίνεται σε δύο υπο-ταμεία, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά της επιχείρησης.
| Υπο-ταμείο | Ποιες επιχειρήσεις αφορά |
|---|---|
| Γενική Επιχειρηματικότητα | Υφιστάμενες μικρομεσαίες επιχειρήσεις που πληρούν τα κριτήρια του προγράμματος. |
| Επιχειρηματικότητα Νεοσύστατων Επιχειρήσεων | Πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις έως 5 έτη λειτουργίας, εφόσον πληρούν τις ειδικές προϋποθέσεις του υπο-ταμείου. |
Η επιλογή του σωστού υπο-ταμείου είναι κρίσιμη, γιατί επηρεάζει το ύψος χρηματοδότησης, το εφαρμοζόμενο καθεστώς κρατικών ενισχύσεων, τα ανώτατα όρια, τη διάρκεια και τις ειδικές προϋποθέσεις που πρέπει να τηρεί η επιχείρηση.
Για ποιες ανάγκες μπορεί να χρησιμοποιηθεί η χρηματοδότηση
Η χρηματοδότηση μέσω ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ μπορεί να χρησιμοποιηθεί για επενδυτικό σχέδιο ή για κεφάλαιο κίνησης/πιστωτικό όριο, με βάση επιχειρηματικό σχέδιο και με την προσκόμιση παραστατικών και δικαιολογητικών τεκμηρίωσης.
| Σκοπός χρηματοδότησης | Τι μπορεί να καλύψει |
|---|---|
| Επενδυτικό σχέδιο | Επένδυση σε ενσώματα ή άυλα πάγια περιουσιακά στοιχεία, σύμφωνα με το επιχειρηματικό σχέδιο. |
| Κεφάλαιο κίνησης | Ανάγκες ταμειακής ρευστότητας που συνδέονται με την ανάπτυξη ή την επέκταση των δραστηριοτήτων της επιχείρησης. |
| Πιστωτικό όριο | Ανακυκλούμενη πίστωση για κάλυψη αναγκών ρευστότητας, όπου προβλέπεται από τους όρους του προγράμματος και της τράπεζας. |
Τι δεν μπορεί να χρηματοδοτηθεί
Η χρηματοδότηση πρέπει να χρησιμοποιηθεί αποκλειστικά για τον σκοπό για τον οποίο χορηγήθηκε και για τις δαπάνες που έχουν εγκριθεί κατά την αξιολόγηση του αιτήματος.
Ειδικότερα, η χρηματοδότηση δεν χορηγείται και δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για:
- αναχρηματοδότηση ή αποπληρωμή υφιστάμενου δανεισμού,
- αποπληρωμή υφιστάμενων πιστωτικών γραμμών,
- καταβολή μερισμάτων,
- αγορά μετοχών,
- εξαγορές και συγχωνεύσεις,
- προχρηματοδότηση επιχορηγήσεων,
- δαπάνες που δεν έχουν εγκριθεί κατά την αξιολόγηση του αιτήματος ή δεν περιγράφονται στο Business Plan,
- δαπάνες μη επιλέξιμων δραστηριοτήτων, όταν η επιχείρηση δραστηριοποιείται παράλληλα και σε μη επιλέξιμους τομείς.
Το ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως γενικό δάνειο για κάλυψη παλαιών υποχρεώσεων. Η χρήση της χρηματοδότησης πρέπει να συνδέεται με τον εγκεκριμένο επιχειρηματικό σκοπό.
Τι ποσά δανείων προβλέπονται στο ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ
Το ύψος της χρηματοδότησης διαφοροποιείται ανάλογα με το υπο-ταμείο, τον σκοπό του δανείου και το εφαρμοζόμενο καθεστώς ενίσχυσης.
Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζονται συνοπτικά τα βασικά ποσά χρηματοδότησης.
| Υπο-ταμείο | Κεφάλαιο κίνησης | Επενδυτικό σχέδιο |
|---|---|---|
| Γενική Επιχειρηματικότητα | Από 10.000 ευρώ έως 500.000 ευρώ. | Από 10.000 ευρώ έως 10.000.000 ευρώ ή έως 1.600.000 ευρώ, ανάλογα με το εφαρμοζόμενο καθεστώς ενίσχυσης. |
| Επιχειρηματικότητα Νεοσύστατων Επιχειρήσεων | Από 10.000 ευρώ έως 200.000 ευρώ. | Από 10.000 ευρώ έως 1.500.000 ευρώ. |
Τα ποσά αυτά τελούν υπό την επιφύλαξη των ορίων του εφαρμοζόμενου καθεστώτος ενίσχυσης, του Ακαθάριστου Ισοδύναμου Επιχορήγησης, των κανόνων σώρευσης κρατικών ενισχύσεων και της πιστοληπτικής αξιολόγησης της επιχείρησης από την τράπεζα.
Το τελικό ποσό δεν χορηγείται αυτόματα. Εξαρτάται από το επιχειρηματικό σχέδιο, τα οικονομικά στοιχεία της επιχείρησης, τον σκοπό χρηματοδότησης, τα επιλέξιμα παραστατικά, τα όρια κρατικών ενισχύσεων και την αξιολόγηση της τράπεζας.
Διάρκεια δανείου και περίοδος χάριτος
Η διάρκεια της χρηματοδότησης εξαρτάται από το είδος του δανείου, το υπο-ταμείο και το εφαρμοζόμενο καθεστώς ενίσχυσης.
| Μορφή χρηματοδότησης | Ενδεικτική διάρκεια | Περίοδος χάριτος |
|---|---|---|
| Κεφάλαιο κίνησης | 2 έως 5 έτη. | Έως 12 μήνες, εφόσον πρόκειται για τοκοχρεολυτικό δάνειο. |
| Πιστωτικό όριο | Μέγιστη διάρκεια 3 έτη, με ετήσια ανανέωση. | Δεν παρέχεται δυνατότητα χορήγησης περιόδου χάριτος κεφαλαίου στα πιστωτικά όρια. |
| Επενδυτικό δάνειο | 5 έως 12 έτη ή 5 έως 10 έτη, ανάλογα με το καθεστώς ενίσχυσης και το υπο-ταμείο. | Έως 24 μήνες, όπου προβλέπεται. |
Σε περίπτωση πιστωτικού ορίου, μετά τη λήξη της διάρκειάς του, το υπόλοιπο μπορεί να μετατραπεί σε τοκοχρεολυτικό δάνειο για το υπόλοιπο της διάρκειας της σύμβασης ή να αποπληρωθεί, σύμφωνα με τους όρους που θα συμφωνηθούν.
Επιτόκιο, spread και εισφορά Ν. 128/75
Το επιτόκιο της χρηματοδότησης είναι κυμαινόμενο και συντίθεται από το Euribor τρίμηνης διάρκειας, πλέον περιθωρίου επιτοκίου της τράπεζας, δηλαδή spread, και προσαυξάνεται με την εισφορά του Ν. 128/75, όπως εκάστοτε ισχύει, ή με οποιαδήποτε άλλη εισφορά ή επιβάρυνση επιβληθεί στο μέλλον από τις αρμόδιες αρχές.
Το spread καθορίζεται με βάση την πιστωτική πολιτική της τράπεζας και δεν είναι ενιαίο για όλες τις επιχειρήσεις. Επηρεάζεται από την αξιολόγηση της επιχείρησης, τη μορφή της χρηματοδότησης, τον σκοπό του δανείου και τους όρους της επιχειρησιακής συμφωνίας.
Σε περίπτωση που η τιμή του Euribor είναι αρνητική, εφαρμόζεται μηδενική τιμή. Η επιχείρηση ενημερώνεται για μεταβολές του επιτοκίου μέσω των περιοδικών αποσπασμάτων ή της ενημέρωσης που προβλέπεται στη σύμβαση χρηματοδότησης.
Επιδότηση επιτοκίου στο ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ
Στο πλαίσιο του ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ προβλέπεται, υπό προϋποθέσεις, επιδότηση επιτοκίου για τους συμβατικούς τόκους της χρηματοδότησης κατά τα δύο πρώτα έτη από την ημερομηνία της πρώτης εκταμίευσης.
Η επιδότηση επιτοκίου μπορεί να ανέλθει σε 2% για τις Περιφέρειες Αττικής και Νοτίου Αιγαίου και σε 3% για τις λοιπές Περιφέρειες της χώρας. Ωστόσο, οι προϋποθέσεις διαφοροποιούνται ανάλογα με το υπο-ταμείο, τον σκοπό της χρηματοδότησης και τη μορφή του δανείου.
Για κεφάλαια κίνησης στο Υπο-ταμείο «Γενική Επιχειρηματικότητα», η επιδότηση επιτοκίου παρέχεται στις επιχειρήσεις που χρηματοδοτούνται πρώτη φορά από χρηματοδοτικό μέσο της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας και αφορά αποκλειστικά επιχειρηματικά δάνεια.
Για το Υπο-ταμείο «Επιχειρηματικότητα Νεοσύστατων Επιχειρήσεων», η επιδότηση επιτοκίου στα κεφάλαια κίνησης ακολουθεί τα ποσοστά 2% ή 3%, ανάλογα με την Περιφέρεια.
Για επενδυτικά σχέδια, η επιδότηση επιτοκίου ορίζεται σε 2% για Αττική και Νότιο Αιγαίο και σε 3% για τις λοιπές Περιφέρειες, τόσο για τη Γενική Επιχειρηματικότητα όσο και για την Επιχειρηματικότητα Νεοσύστατων Επιχειρήσεων.
Από την επιδότηση επιτοκίου εξαιρούνται τα κεφάλαια κίνησης που χορηγούνται σε μορφή πιστωτικού ορίου, δηλαδή revolving. Επίσης, δεν επιδοτείται η εισφορά του Ν. 128/75 ούτε ενδεχόμενοι τόκοι υπερημερίας.
Μετά την παρέλευση της διετίας, το συνολικό επιτόκιο καταβάλλεται από την επιχείρηση. Αν η επιχείρηση εμφανίσει ληξιπρόθεσμες οφειλές άνω των 90 ημερών συνεχούς ληξιπροθεσμίας από τη συγκεκριμένη χρηματοδότηση, η επιδότηση επιτοκίου διακόπτεται οριστικά.
Κρατικές ενισχύσεις, ΑΙΕ και de minimis
Η εγγύηση της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας, η μη καταβολή προμήθειας εγγύησης και η τυχόν επιδότηση επιτοκίου αποτελούν στοιχεία ενίσχυσης και συνυπολογίζονται στο Ακαθάριστο Ισοδύναμο Επιχορήγησης και στη σώρευση κρατικών ενισχύσεων.
Για χρηματοδοτήσεις που χορηγούνται μέσω του άρθρου 21 παρ. 18 του Γενικού Απαλλακτικού Κανονισμού εφαρμόζονται και οι κανόνες ενισχύσεων ήσσονος σημασίας, δηλαδή de minimis. Στην περίπτωση αυτή, το συνολικό σωρευτικό Ακαθάριστο Ισοδύναμο Επιχορήγησης δεν πρέπει να υπερβαίνει το όριο των 300.000 ευρώ για οποιαδήποτε περίοδο τριών ετών, σε επίπεδο ενιαίας επιχείρησης.
Για χρηματοδοτήσεις που χορηγούνται μέσω του άρθρου 21 παρ. 3 και του άρθρου 22 του Γενικού Απαλλακτικού Κανονισμού, η σώρευση ελέγχεται με βάση τα όρια και τις προϋποθέσεις του αντίστοιχου καθεστώτος κρατικής ενίσχυσης.
Πριν από την αίτηση πρέπει να ελέγχονται οι ενισχύσεις που έχει ήδη λάβει η επιχείρηση, ώστε να μην υπάρξει υπέρβαση των επιτρεπόμενων ορίων σώρευσης.
Τι σημαίνει η εγγύηση της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας
Η εγγύηση της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας λειτουργεί ως κάλυψη μέρους του πιστωτικού κινδύνου της τράπεζας. Το όφελος της εγγύησης μπορεί να μετακυλιστεί στην επιχείρηση μέσω μειωμένου κόστους χρηματοδότησης και μειωμένης απαίτησης εξασφαλίσεων.
Η επιχείρηση, όμως, παραμένει υπεύθυνη για την αποπληρωμή της χρηματοδότησης. Η εγγύηση δεν αποτελεί απαλλαγή από την υποχρέωση εξόφλησης του δανείου ή της πίστωσης.
Στο πλαίσιο του προγράμματος προβλέπεται ότι δεν λαμβάνονται επιπλέον εμπράγματες ασφάλειες από την τράπεζα. Ωστόσο, είναι δυνατόν να λαμβάνονται πρόσθετες ενοχικές εξασφαλίσεις, σύμφωνα με τους όρους και τις προϋποθέσεις της επιχειρησιακής συμφωνίας και της τράπεζας.
Πώς γίνεται η αίτηση για ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ
Η αίτηση για το ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ γίνεται ηλεκτρονικά, αλλά η διαδικασία περιλαμβάνει περισσότερα από ένα στάδια.
Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζεται η βασική διαδικασία.
| Στάδιο | Τι κάνει η επιχείρηση |
|---|---|
| 1. Πλατφόρμα KYC της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας | Υποβάλλει αρχικά αίτηση στην πλατφόρμα KYC της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας μέσω του hdb.gr. |
| 2. Έλεγχος και απαντητική επιστολή | Μετά από σειρά ελέγχων και εφόσον λάβει απαντητική επιστολή από την τράπεζα, συνεχίζει στο επόμενο στάδιο. |
| 3. Αίτηση στο ΟΠΣΚΕ | Υποβάλλει αίτηση στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Κρατικών Ενισχύσεων. |
| 4. Μοναδικός αριθμός καταχώρησης | Ο μοναδικός αριθμός καταχώρησης προσκομίζεται στην τράπεζα για το αίτημα χρηματοδότησης. |
| 5. Αίτηση χρηματοδότησης στην τράπεζα | Το αίτημα χρηματοδότησης υποβάλλεται μέσω του δικτύου της συνεργαζόμενης τράπεζας. |
Πριν από την υποβολή της αίτησης χρηματοδότησης στην τράπεζα, η επιχείρηση πρέπει να έχει ολοκληρώσει την υποβολή του ερωτηματολογίου αυτοαξιολόγησης ESG στην πλατφόρμα ESG Tracker της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας. Κατά την υποβολή μπορεί να ζητηθεί το ESG Tracker Performance Report σε μορφή PDF ή, όπου γίνεται δεκτό, επιβεβαίωση ολοκληρωμένης υποβολής, με υποχρέωση προσκόμισης του Performance Report έως την υπογραφή της σύμβασης χρηματοδότησης.
Επίσης, πριν από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης χρηματοδότησης πρέπει να έχει ολοκληρωθεί η εγγραφή στο Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων, εκτός αν η επιχείρηση δεν έχει σχετική υποχρέωση και προσκομίζει τεκμηρίωση εξαίρεσης.
Τι δικαιολογητικά πρέπει να έχει έτοιμα η επιχείρηση
Τα δικαιολογητικά καθορίζονται ανάλογα με τον τύπο της επιχείρησης, τη μορφή χρηματοδότησης, τον σκοπό του δανείου και την πιστωτική πολιτική της τράπεζας. Ενδεικτικά, με βάση το ενημερωτικό πλαίσιο του προγράμματος, ζητούνται ή λαμβάνονται υπόψη τα παρακάτω στοιχεία.
| Κατηγορία | Ενδεικτικά στοιχεία |
|---|---|
| Επιχειρηματικό σχέδιο | Business Plan και οικονομικές προβλέψεις, όπου απαιτούνται. |
| Στοιχεία μητρώου | Στοιχεία από TAXISnet, ΚΑΔ, έδρα, εγκαταστάσεις και μεταβολές. |
| Ιδιότητα ΜμΕ | Δήλωση σχετικά με την ιδιότητα της επιχείρησης ως μικρομεσαίας. |
| Κρατικές ενισχύσεις | Δήλωση σώρευσης ενισχύσεων ήσσονος σημασίας, όπου απαιτείται. |
| Φορολογική και ασφαλιστική κατάσταση | Φορολογική ενημερότητα για κάθε νόμιμη χρήση και ασφαλιστική ενημερότητα. |
| Δικαστική φερεγγυότητα | Πρόσφατο, εντός τριμήνου, ενιαίο πιστοποιητικό δικαστικής φερεγγυότητας. |
| Πραγματικοί δικαιούχοι | Υπεύθυνη δήλωση πραγματικού δικαιούχου και εκτύπωση στοιχείων από το Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων ή τεκμηρίωση εξαίρεσης. |
| ESG | ESG Tracker Performance Report ή επιβεβαίωση ολοκληρωμένης υποβολής, όπου γίνεται δεκτό στο αντίστοιχο στάδιο. |
| Απασχόληση | Αναλυτική Περιοδική Δήλωση της τελευταίας κλεισμένης και τρέχουσας χρήσης, όπου απαιτείται. |
| Λοιπά δικαιολογητικά | Έγγραφα ανάλογα με τη νομική μορφή, τον σκοπό του δανείου και την πιστωτική πολιτική της τράπεζας. |
Επιλέξιμες δαπάνες στο ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ
Οι χρηματοδοτήσεις πρέπει να καλύπτουν δαπάνες που περιλαμβάνονται στο επιχειρηματικό σχέδιο της επιχείρησης. Το Business Plan είναι υποχρεωτικό τόσο για επενδυτικά δάνεια όσο και για χρηματοδοτήσεις κεφαλαίου κίνησης ή ανακυκλούμενης πίστωσης.
Για χρηματοδότηση κεφαλαίου κίνησης, οι δαπάνες πρέπει να συνδέονται με την ανάπτυξη ή την επέκταση των δραστηριοτήτων της επιχείρησης. Για επενδυτικά δάνεια, οι δαπάνες πρέπει να αφορούν την υλοποίηση της επένδυσης που έχει εγκριθεί.
Σύμφωνα με το ενημερωτικό πλαίσιο, για τις χρηματοδοτήσεις κεφαλαίου κίνησης είναι αποδεκτά τιμολόγια επί πιστώσει τα οποία έχουν εκδοθεί έως 6 μήνες πριν από την ημερομηνία υποβολής αιτήματος δανείου στο ΟΠΣΚΕ. Για τις χρηματοδοτήσεις επενδυτικού σκοπού, οι δαπάνες που εξοφλούνται από τη χρηματοδότηση αφορούν την υλοποίηση επενδύσεων της επιχείρησης και δεν πρέπει να έχουν εκδοθεί πριν από την υποβολή της αίτησης χρηματοδότησης στο ΟΠΣΚΕ.
Ο ΦΠΑ αποτελεί επιλέξιμη δαπάνη. Αντίθετα, δεν είναι επιλέξιμες για συνεισφορά από το ΕΤΠΑ δαπάνες όπως τόκοι χρέους, αγορά γης για ποσό που υπερβαίνει το προβλεπόμενο όριο, καθώς και τέλη, φόροι και εισφορές, με εξαίρεση τον ΦΠΑ.
Τι πρέπει να ελέγξει η επιχείρηση πριν ξεκινήσει
Πριν ξεκινήσει η διαδικασία, η επιχείρηση πρέπει να κάνει έναν πρακτικό έλεγχο ετοιμότητας. Η υποβολή αίτησης χωρίς προετοιμασία μπορεί να οδηγήσει σε καθυστερήσεις ή απόρριψη.
- Αν είναι πολύ μικρή, μικρή ή μεσαία επιχείρηση.
- Αν ο ΚΑΔ της δραστηριότητας είναι επιλέξιμος.
- Αν είναι φορολογικά και ασφαλιστικά ενήμερη στα κρίσιμα στάδια της διαδικασίας.
- Αν έχει ληξιπρόθεσμες δανειακές οφειλές άνω των 90 ημερών.
- Αν μπορεί να θεωρηθεί προβληματική επιχείρηση.
- Αν έχει ολοκληρώσει την εγγραφή στο Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων ή αν διαθέτει τεκμηρίωση εξαίρεσης.
- Αν έχει ολοκληρώσει ή μπορεί να ολοκληρώσει το ESG Tracker.
- Αν έχει ρεαλιστικό και τεκμηριωμένο Business Plan.
- Αν οι δαπάνες που θέλει να χρηματοδοτήσει είναι επιλέξιμες.
- Αν μπορεί να τεκμηριώσει τις δαπάνες με παραστατικά.
- Αν έχει ελέγξει τη σώρευση κρατικών ενισχύσεων και τα όρια de minimis, όπου εφαρμόζονται.
Τι υποχρεώσεις έχει η επιχείρηση μετά την έγκριση
Το ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ δεν ολοκληρώνεται με την εκταμίευση του δανείου. Η επιχείρηση αναλαμβάνει συγκεκριμένες υποχρεώσεις για τη χρήση της χρηματοδότησης, την τήρηση αρχείων, τη λογιστική παρακολούθηση και την αποδοχή ελέγχων.
Η χρηματοδότηση πρέπει να χρησιμοποιηθεί αποκλειστικά για τον σκοπό για τον οποίο χορηγήθηκε και για τις δαπάνες που έχουν εγκριθεί και περιγραφεί στο Business Plan.
Η επιχείρηση πρέπει να διατηρεί φυσικό φάκελο έργου, δικαιολογητικά, πιστοποιητικά, παραστατικά και λογιστικές εγγραφές στα φορολογικά της βιβλία, για τουλάχιστον 10 έτη από τη λήψη της ενίσχυσης και σε κάθε περίπτωση για όσο διάστημα απαιτείται από τους κανόνες κρατικών ενισχύσεων ή το εφαρμοζόμενο πλαίσιο.
Επίσης, όπου απαιτείται, πρέπει να τηρούνται υποχρεώσεις δημοσιότητας, όπως ανάρτηση αφίσας, πινακίδας ή σχετικής πληροφόρησης στην ιστοσελίδα της επιχείρησης, ανάλογα με το ύψος και τη μορφή της πράξης.
Η επιχείρηση οφείλει να τηρεί χωριστά αρχεία για κάθε μορφή στήριξης και να παρακολουθεί λογιστικά κατά τρόπο διακριτό τη χρήση της χρηματοδότησης, ώστε να προκύπτει η χρήση του δανείου.
Τι μπορεί να δημιουργήσει πρόβλημα
Υπάρχουν περιπτώσεις που μπορεί να οδηγήσουν σε διακοπή επιδότησης, εξαίρεση της χρηματοδότησης από το χαρτοφυλάκιο του Ταμείου, καταγγελία της σύμβασης ή υποχρέωση επιστροφής πλεονεκτημάτων που έλαβε η επιχείρηση.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στις εξής περιπτώσεις:
- ανακριβή στοιχεία στην αίτηση ή στις υπεύθυνες δηλώσεις,
- μη πλήρωση των κριτηρίων επιλεξιμότητας,
- χρήση του δανείου για διαφορετικό σκοπό από τον εγκεκριμένο,
- ληξιπρόθεσμες οφειλές άνω των 90 ημερών,
- μη τήρηση των υποχρεώσεων του προγράμματος,
- παρατυπία που διαπιστώνεται σε έλεγχο,
- έλλειψη παραστατικών ή μη τεκμηρίωση των δαπανών,
- μη τήρηση διακριτής λογιστικής παρακολούθησης όπου απαιτείται.
Η επιχείρηση πρέπει να αντιμετωπίζει το ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ ως χρηματοδοτικό εργαλείο με συγκεκριμένους κανόνες κρατικών ενισχύσεων, όχι ως απλή τραπεζική πίστωση χωρίς υποχρεώσεις.
Τι πρέπει να θυμάται η επιχείρηση για τους τραπεζικούς όρους
Παρότι το ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ λειτουργεί μέσα σε ενιαίο πλαίσιο της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας, η τελική αξιολόγηση του αιτήματος γίνεται από τη συνεργαζόμενη τράπεζα, σύμφωνα με την πιστωτική πολιτική και τις εσωτερικές διαδικασίες της.
Επομένως, το τελικό spread, τα έξοδα, τα πρόσθετα δικαιολογητικά, ο τρόπος υποβολής του αιτήματος και τα επιμέρους διαδικαστικά στοιχεία μπορεί να διαφοροποιούνται ανά τράπεζα. Η επιχείρηση πρέπει να ζητά αναλυτική ενημέρωση πριν από την υπογραφή οποιασδήποτε σύμβασης χρηματοδότησης.
Συμπέρασμα
Το ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ μπορεί να αποτελέσει σημαντικό εργαλείο χρηματοδότησης για μικρομεσαίες επιχειρήσεις που θέλουν να καλύψουν ανάγκες κεφαλαίου κίνησης, να αξιοποιήσουν πιστωτικό όριο ή να υλοποιήσουν επενδυτικό σχέδιο. Η εγγύηση της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας, η επιχορήγηση της προμήθειας εγγύησης και η πιθανή επιδότηση επιτοκίου μπορούν να βελτιώσουν τους όρους χρηματοδότησης, χωρίς όμως να αναιρούν την υποχρέωση αποπληρωμής του δανείου.
Πριν από την αίτηση, η επιχείρηση πρέπει να ελέγξει την επιλεξιμότητά της, τους ΚΑΔ, τις ενημερότητες, το Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων, το ESG Tracker, το Business Plan, τις επιλέξιμες δαπάνες και τους κανόνες σώρευσης κρατικών ενισχύσεων.
Η σωστή προετοιμασία είναι καθοριστική. Το ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ δεν είναι μόνο τραπεζική διαδικασία, αλλά χρηματοδότηση με κανόνες κρατικών ενισχύσεων, υποχρεώσεις τεκμηρίωσης, λογιστικής παρακολούθησης και πιθανότητα ελέγχου μετά την εκταμίευση.
