Η Δήλωση Περιουσιακής Κατάστασης (Δ.Π.Κ.), γνωστή στην πράξη ως «πόθεν έσχες», και η συνοδευτική της Δήλωση Οικονομικών Συμφερόντων (Δ.Ο.Σ.) αποτελούν θεσμοθετημένη υποχρέωση για συγκεκριμένες κατηγορίες προσώπων που κατέχουν δημόσια αξιώματα ή θέσεις ευθύνης, με νομική βάση τον ν. 5026/2023, κωδικοποιημένο σύμφωνα με τον ν. 5294/2026.
Στο παρόν άρθρο παρουσιάζεται αναλυτικά το θεσμικό πλαίσιο της Δ.Π.Κ., βήμα-βήμα: ποιοι είναι υπόχρεοι, πότε υποβάλλεται η δήλωση, ποια στοιχεία περιλαμβάνει, πώς υποβάλλεται ηλεκτρονικά και τι είναι η Δήλωση Οικονομικών Συμφερόντων.
Ποιοι Είναι Υπόχρεοι Υποβολής
Τα υπόχρεα πρόσωπα κατανέμονται σε δεκατρείς κατηγορίες, οι οποίες ορίζονται αναλυτικά στα άρθρα 4 έως 16 του νόμου, από τα πολιτικά πρόσωπα και τους αιρετούς της τοπικής αυτοδιοίκησης έως τον δικαστικό, τον χρηματοπιστωτικό, τον ιατρικό και τον αθλητικό τομέα. Σύμφωνα με το άρθρο 3, ο υπόχρεος υποβάλλει τη δήλωσή του με τα περιουσιακά στοιχεία του, συμπεριλαμβανομένων και αυτών κάθε ανήλικου τέκνου του, ενώ αυτοτελή υποχρέωση υποβολής έχουν και οι σύζυγοι, οι εν διαστάσει σύζυγοι ή τα πρόσωπα με τα οποία ο υπόχρεος έχει συνάψει σύμφωνο συμβίωσης. Για την πλήρη ανάλυση όλων των κατηγοριών υπόχρεων, ανά άρθρο και με το ακριβές νομικό κείμενο κάθε περίπτωσης, μπορείτε να δείτε τον αναλυτικό οδηγό για τους υπόχρεους πόθεν έσχες και τις κατηγορίες προσώπων.
Πότε Υποβάλλεται η Αρχική και η Ετήσια Δήλωση
Σύμφωνα με το άρθρο 18, η αρχική Δ.Π.Κ. υποβάλλεται μέσα σε ενενήντα (90) ημερολογιακές ημέρες από τη δέκατη έκτη (16η) ημέρα του μήνα που έπεται της απόκτησης της ιδιότητας και δεν επηρεάζεται από χρονικά μεταγενέστερη απόκτηση άλλης ιδιότητας, που εμπίπτει στο Κεφάλαιο Β. Η Δ.Π.Κ. υποβάλλεται από τους υπόχρεους ετησίως, όσο διαρκεί η θητεία της δραστηριότητας ή διατηρείται η ιδιότητα των υπόχρεων και για ένα (1) έτος μετά την απώλεια της ιδιότητας. Ειδικά, για τους υπόχρεους του άρθρου 4, της περ. α) του άρθρου 6 και της περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 8, η Δ.Π.Κ. υποβάλλεται και για τρία (3) έτη μετά την απώλεια της ιδιότητας ή τη δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως της λήξης της θητείας. Η Δ.Π.Κ. υποβάλλεται από τον ίδιο τον υπόχρεο εντός αποκλειστικής προθεσμίας τριών (3) μηνών μετά τη λήξη της προθεσμίας υποβολής της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος.
Ελλείψεις ή ανακρίβειες της Δ.Π.Κ. επιτρέπεται να συμπληρωθούν οικειοθελώς από τον υπόχρεο, σε προθεσμία τριάντα (30) ημερών από τη λήξη της προθεσμίας για την υποβολή της αρχικής, αν πρόκειται για αρχική Δ.Π.Κ., ή της ετήσιας Δ.Π.Κ.
Ποια Στοιχεία Περιλαμβάνει η Δήλωση και Ποιος Είναι ο Χρόνος Αναφοράς
Σύμφωνα με το άρθρο 19, στη Δ.Π.Κ. αναφέρονται λεπτομερώς τα υφιστάμενα κατά την ημερομηνία υποβολής της Δ.Π.Κ. προσωπικά, υπηρεσιακά και φορολογικά στοιχεία των υπόχρεων, όπως αυτά απαριθμούνται ενδεικτικά στην παρ. 3 του άρθρου 21, καθώς και τα προσωπικά και φορολογικά στοιχεία των ανήλικων τέκνων τους.
Η αρχική Δ.Π.Κ. περιλαμβάνει υποχρεωτικά τα υφιστάμενα περιουσιακά στοιχεία του υπόχρεου και των ανήλικων τέκνων του στην ημεδαπή και την αλλοδαπή κατά την ημερομηνία κτήσης της ιδιότητας ή την ανάληψη υπηρεσίας στην περίπτωση θητείας, την αξία κτήσης τους, εφόσον μπορεί να τεκμηριωθεί, και τον τρόπο κτήσης τους. Ειδικά για τα περιουσιακά στοιχεία των υποπερ. αγ) έως αστ) της περ. α) της παρ. 6 του άρθρου 21, τα οποία αντλούνται με αυτόματο τρόπο μέσω διαλειτουργικότητας, η αρχική Δ.Π.Κ. περιλαμβάνει τα στοιχεία του υπόχρεου και των ανήλικων τέκνων του κατά την τελευταία ημέρα του ημερολογιακού μήνα που προηγείται της κτήσης της ιδιότητας ή της ανάληψης υπηρεσίας στην περίπτωση θητείας. Στην περ. αζ) της παρ. 6 του άρθρου 21 ως χρόνος αναφοράς για την αρχική Δ.Π.Κ. νοείται η 31η Δεκεμβρίου του προηγούμενου έτους.
Οι ετήσιες Δ.Π.Κ. περιέχουν τα υφιστάμενα κατά την 31η Δεκεμβρίου του προηγούμενου έτους περιουσιακά στοιχεία στην ημεδαπή και την αλλοδαπή. Τα περιουσιακά στοιχεία των ανήλικων τέκνων δηλώνονται από τα πρόσωπα της παρ. 1 του άρθρου 3.
Ποια Περιουσιακά Στοιχεία Δηλώνονται
Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζεται το ακριβές περιεχόμενο της παρ. 1 του άρθρου 20, όπως ισχύει μετά την τροποποίηση με το άρθρο 10 του ν. 5130/2024.
| Περίπτωση | Περιουσιακό Στοιχείο |
|---|---|
| α | Τα έσοδα από κάθε πηγή |
| β | Τα ακίνητα, καθώς και τα εμπράγματα δικαιώματα σε αυτά, με ακριβή προσδιορισμό τους |
| γ | Οι μετοχές ημεδαπών και αλλοδαπών εταιρειών, τα ομόλογα και ομολογίες κάθε είδους, τα μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων κάθε είδους και τα παράγωγα χρηματοοικονομικά προϊόντα κάθε είδους |
| δ | Οι κάθε είδους καταθέσεις και τοποθετήσεις σε λογαριασμούς πληρωμών σε πιστωτικά ιδρύματα και χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς, τα κάθε είδους χρηματιστηριακά ή ασφαλιστικά προϊόντα και συμμετοχές σε κεφάλαια επιχειρηματικών ή επενδυτικών συμμετοχών (funds) και καταπιστεύματα (trusts), καθώς και τα πολύτιμα μέταλλα και νομίσματα που τηρούνται σε λογαριασμούς φύλαξης ή αγοραπωλησίας πιστωτικών ιδρυμάτων |
| ε | Η μίσθωση θυρίδων σε ημεδαπά ή αλλοδαπά πιστωτικά ιδρύματα ή άλλες εταιρείες που παρέχουν αυτήν την υπηρεσία |
| στ | Τα κάθε χρήσης οχήματα, καθώς και τα πλωτά και εναέρια μεταφορικά μέσα |
| ζ | Η συμμετοχή σε κάθε είδους εταιρεία ή επιχείρηση |
Στη Δ.Π.Κ. των υπόχρεων των άρθρων 4, της περ. α’ του άρθρου 6 και της περ. α’ της παρ. 1 του άρθρου 8 περιλαμβάνονται και οι δανειακές τους υποχρεώσεις προς ημεδαπά και αλλοδαπά πιστωτικά και χρηματοδοτικά ιδρύματα, λοιπά νομικά πρόσωπα δημοσίου και ιδιωτικού δικαίου και φυσικά πρόσωπα κατά την 31η Δεκεμβρίου του προηγούμενου έτους, εφόσον κάθε μία από αυτές υπερβαίνει το ποσό των πέντε χιλιάδων (5.000) ευρώ. Στη Δ.Π.Κ. των παραπάνω υπόχρεων περιλαμβάνεται και κάθε οφειλή που προέρχεται από διοικητικά πρόστιμα, χρηματικές ποινές, φόρους και τέλη προς το Δημόσιο και τους Ο.Τ.Α. α’ και β’ βαθμού, τέλη προς νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου και εισφορές προς οργανισμούς κοινωνικής ασφάλισης και υπερβαίνει τις πέντε χιλιάδες (5.000) ευρώ κατά την ημερομηνία του πρώτου εδαφίου.
Πώς Υποβάλλεται η Δήλωση
Σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 21, η Δ.Π.Κ. υποβάλλεται αποκλειστικά ηλεκτρονικά, μέσω της ενιαίας ηλεκτρονικής εφαρμογής www.pothen.gr, προσβάσιμης μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (ΕΨΠ-gov.gr), προς την Επιτροπή Ελέγχου, και υπόκειται σε ηλεκτρονική επεξεργασία από αυτοτελή ειδική βάση δεδομένων.
Αυθεντικοποίηση και Στοιχεία Επικοινωνίας
Η αυθεντικοποίηση του υπόχρεου στην εφαρμογή της παρ. 1 γίνεται με τη χρήση προσωπικών κωδικών-διαπιστευτηρίων της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης (Γ.Γ.Π.Σ.Δ.Δ.) του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης (taxisnet), σύμφωνα με το άρθρο 24 του ν. 4727/2020 (Α’ 184). Τα στοιχεία επικοινωνίας του υπόχρεου στην εφαρμογή της παρ. 1 αντλούνται υποχρεωτικά από το Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας της Γ.Γ.Π.Σ.Δ.Δ.
Προσωπικά και Φορολογικά Στοιχεία
Κατά την υποβολή της δήλωσης από τον υπόχρεο, τα προσωπικά και φορολογικά στοιχεία αυτού, ιδίως ο Αριθμός Φορολογικού Μητρώου, η Δημόσια Οικονομική Υπηρεσία, ο Αριθμός Μητρώου Κοινωνικής Ασφάλισης, ο Αριθμός Δελτίου Ταυτότητας/Αριθμός Γενικού Μητρώου, το επώνυμο, το όνομα, το πατρώνυμο, το μητρώνυμο, η ημερομηνία γέννησης, η διεύθυνση κατοικίας, τα τηλέφωνα επικοινωνίας και η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου εμφανίζονται όπως τηρούνται στο φορολογικό μητρώο κατά την ημερομηνία υποβολής της δήλωσης. Σε περίπτωση ανακρίβειας αυτών, απαιτείται, πριν από την υποβολή της δήλωσης, η διόρθωση των ανακριβών στοιχείων από τον υπόχρεο. Τα λοιπά στοιχεία, όπως υπηρεσιακά και οικογενειακά, καθώς και η ιδιότητα του υπόχρεου δηλώνονται όπως ίσχυαν κατά το έτος που αφορά η δήλωση.
Δήλωση Απόκτησης ή Εκποίησης Περιουσιακών Στοιχείων
Σε περίπτωση απόκτησης νέου περιουσιακού στοιχείου ή επαύξησής του κατά τη χρήση που αφορά η δήλωση, δηλώνονται υποχρεωτικά ο τρόπος απόκτησης, το ύψος της σχετικής δαπάνης, δηλαδή το τίμημα που καταβλήθηκε, καθώς και η πηγή προέλευσης των σχετικών πόρων. Σε περίπτωση εκποίησης περιουσιακού στοιχείου που είχε δηλωθεί σε προηγούμενη δήλωση, δηλώνεται το τίμημα που έχει εισπραχθεί.
Ειδικά για την απόκτηση ή εκποίηση εμπράγματου δικαιώματος επί ακινήτου, δηλώνονται τα στοιχεία του σχετικού συμβολαίου. Αν δεν υπάρχει συμβόλαιο λόγω κληρονομικής διαδοχής, δηλώνονται τα στοιχεία του κληρονομούμενου, καθώς και ο τρόπος και η ιδιότητα με την οποία ο υπόχρεος έγινε κληρονόμος. Σε περίπτωση απόκτησης και απώλειας εμπράγματου δικαιώματος επί του ίδιου ακινήτου εντός του ίδιου έτους, δηλώνονται και οι δύο μεταβολές. Το ίδιο ισχύει και για οχήματα, πλωτά και εναέρια μεταφορικά μέσα, καθώς και για τη συμμετοχή σε κάθε είδους εταιρεία ή επιχείρηση, με την επιφύλαξη των περιορισμών των παρ. 1 έως 4 του άρθρου 8 του ν. 3213/2003 (Α’ 308).
Αυτόματη Άντληση Στοιχείων μέσω Διαλειτουργικότητας
Ο υπόχρεος, μετά την αυθεντικοποίησή του, μεταφέρει στη Δ.Π.Κ. με αυτόματο τρόπο, μέσω διαλειτουργικότητας, τα ακόλουθα περιουσιακά στοιχεία.
| Στοιχείο | Πηγή Άντλησης |
|---|---|
| Τα δεδομένα της τελευταίας δήλωσης φορολογίας εισοδήματος (Ε1) του έτους στο οποίο αφορά η Δ.Π.Κ., που υποβλήθηκε ηλεκτρονικά | Φορολογική δήλωση |
| Στοιχεία ακινήτων που περιλαμβάνονται στην περιουσιακή κατάσταση κατά την 1η Ιανουαρίου του επόμενου έτους (για ετήσια Δ.Π.Κ.) ή του τρέχοντος έτους (για αρχική) | Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.) |
| Το ύψος υπολοίπων καταθετικών λογαριασμών, λογαριασμών πληρωμών, επενδυτικών προϊόντων, καθώς και λογαριασμών φύλαξης ή αγοραπωλησίας πολύτιμων μετάλλων και νομισμάτων | Χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί και πιστωτικά ιδρύματα |
| Στοιχεία θυρίδων, των οποίων ο υπόχρεος είναι δικαιούχος | Χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί και πιστωτικά ιδρύματα |
| Στοιχεία για οχήματα κάθε χρήσης, πλωτά ή εναέρια μεταφορικά μέσα | Α.Α.Δ.Ε. και Μητρώο Οχημάτων του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών |
| Συμμετοχές σε κάθε είδους εταιρείες ή επιχειρήσεις, εκτός από ανώνυμες εταιρείες | Γενικό Εμπορικό Μητρώο (Γ.Ε.ΜΗ.) |
| Δανειακές υποχρεώσεις των υπόχρεων του άρθρου 4, της περ. α’ του άρθρου 6 και της περ. α’ της παρ. 1 του άρθρου 8 κατά την 31η Δεκεμβρίου του προηγούμενου έτους, εφόσον καθεμία υπερβαίνει τις 5.000 ευρώ | Χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί και πιστωτικά ιδρύματα |
Μετά τη μεταφορά των δεδομένων, ο υπόχρεος ελέγχει την ορθότητά τους και, πριν από την οριστικοποίηση, μπορεί να διαγράφει, να προσθέτει ή να συμπληρώνει εγγραφές, καθώς και να αναρτά δικαιολογητικά ή άλλα στοιχεία σχετικά με τα πεδία της Δ.Π.Κ.
Υποχρεώσεις Τραπεζών, Χρηματοπιστωτικών Οργανισμών και Γ.Ε.ΜΗ.
Οι χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί και τα πιστωτικά ιδρύματα, συμπεριλαμβανομένων υποκαταστημάτων αλλοδαπών ιδρυμάτων με πελάτες φυσικά πρόσωπα, υποχρεούνται να διαβιβάζουν στην εφαρμογή τα δεδομένα που διαθέτουν, μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γ.Γ.Π.Σ.Ψ.Δ. Η ίδια υποχρέωση ισχύει και για το Γ.Ε.ΜΗ. ως προς τις εταιρικές συμμετοχές. Τα δεδομένα διαβιβάζονται το αργότερο μέχρι τις 31 Μαΐου κάθε έτους για τις ετήσιες δηλώσεις, και εντός ενός μήνα από την ενημέρωση του φορέα για τις αρχικές δηλώσεις.
Για τους σκοπούς αυτούς αίρονται, για τα ανωτέρω νομικά πρόσωπα και τα εντεταλμένα φυσικά πρόσωπά τους, οι διατάξεις περί επαγγελματικού τραπεζικού και χρηματιστηριακού απορρήτου, τηρουμένων πάντοτε των διατάξεων του Γενικού Κανονισμού για την Προστασία Δεδομένων (Γ.Κ.Π.Δ.) και του ν. 4624/2019. Μετά τη διαβίβαση των δεδομένων, τα νομικά και φυσικά πρόσωπα αυτά δεν φέρουν καμία ευθύνη για μεταγενέστερη τροποποίηση της Δ.Π.Κ. από τον υπόχρεο.
Τι Γίνεται αν Αδυνατεί η Αυτόματη Άντληση Στοιχείων
Η αδυναμία άντλησης και μεταφοράς των απαιτούμενων δεδομένων μέσω διαλειτουργικότητας, ή η αδυναμία αυτόματης επισύναψης παραστατικών, δεν απαλλάσσει τον υπόχρεο από την υποχρέωση υποβολής Δ.Π.Κ. Στην περίπτωση αυτή, τα στοιχεία συμπληρώνονται και τα παραστατικά επισυνάπτονται με αποκλειστική ευθύνη του υπόχρεου. Οι χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί, τα πιστωτικά ιδρύματα και οι λοιποί φορείς υποχρεούνται, σε κάθε περίπτωση, να χορηγούν στον υπόχρεο, χωρίς επιβάρυνση και εντός τριών εργάσιμων ημερών από σχετικό αίτημα, βεβαιώσεις για τα δεδομένα που τον αφορούν ή αφορούν τα ανήλικα τέκνα του.
Τα υπόχρεα πρόσωπα που για οποιονδήποτε λόγο δεν έχουν καταχωριστεί στην κατάσταση υπόχρεων δεν απαλλάσσονται από την υποχρέωση υποβολής Δ.Π.Κ. και Δ.Ο.Σ., και οφείλουν να συμπληρώσουν τις δηλώσεις με δική τους ευθύνη. Για την υποστήριξή τους, πραγματοποιείται άντληση των απαιτούμενων δεδομένων εντός δύο εργάσιμων ημερών από την έναρξη συμπλήρωσης της δήλωσης.
Τι Είναι η Δήλωση Οικονομικών Συμφερόντων (Δ.Ο.Σ.)
Πέρα από τη Δ.Π.Κ., οι υπόχρεοι υποβάλλουν, στην ίδια προθεσμία, και Δήλωση Οικονομικών Συμφερόντων (Δ.Ο.Σ.), σύμφωνα με το άρθρο 23. Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζεται το ακριβές περιεχόμενο που περιλαμβάνει η Δ.Ο.Σ.
| Περίπτωση | Τι Δηλώνεται |
|---|---|
| α | Τις επαγγελματικές τους δραστηριότητες |
| β | Τη συμμετοχή τους στη διοίκηση πάσης φύσεως νομικών προσώπων και εταιριών, ενώσεων προσώπων και Ο.Κοι.Π. |
| γ | Οποιαδήποτε αμειβόμενη τακτική δραστηριότητα που αναλαμβάνουν παράλληλα με την άσκηση των καθηκόντων τους, είτε ως υπάλληλοι είτε ως αυτοαπασχολούμενοι |
| δ | Οποιαδήποτε αμειβόμενη μη κύρια δραστηριότητα, εάν η συνολική αμοιβή υπερβαίνει τις δέκα χιλιάδες (10.000) ευρώ ανά ημερολογιακό έτος |
| ε | Τη συμμετοχή σε εταιρεία ή κοινοπραξία, όταν αυτή ενδέχεται να έχει συνέπειες στη δημόσια πολιτική ή δίνει στον υπόχρεο δυνατότητα σημαντικής επιρροής επί υποθέσεων της εταιρείας ή σύμπραξης |
| στ | Για πρόσωπα που υπηρετούν σε αιρετή δημόσια θέση, οποιαδήποτε οικονομική υποστήριξη από τρίτους, σε προσωπικό ή υλικούς πόρους, που χορηγείται σε συνάρτηση με τη δημόσια δραστηριότητά τους, με ένδειξη της ταυτότητας των τρίτων, εάν η συνολική αξία υπερβαίνει τις τρεις χιλιάδες (3.000) ευρώ ανά ημερολογιακό έτος |
| ζ | Οποιαδήποτε συγκεκριμένα οικονομικά συμφέροντα που προκάλεσαν άμεση ή δυνητική σύγκρουση συμφερόντων σε σχέση με τα καθήκοντά τους |
| η | Τα τυχόν καταγεγραμμένα συμφέροντα στο Μητρώο Διαφάνειας των άρθρων 8 έως 10 του ν. 4829/2021 (Α’ 166) |
Ως σύγκρουση συμφερόντων, κατά την περ. ζ’, νοείται η περίπτωση κατά την οποία ο υπόχρεος έχει προσωπικό συμφέρον που μπορεί να επηρεάσει αθέμιτα την εκτέλεση των καθηκόντων του, ενώ δεν υπάρχει σύγκρουση συμφερόντων όταν ο υπόχρεος αντλεί όφελος μόνο ως μέλος του γενικότερου κοινού ή μιας ευρύτερης κατηγορίας ατόμων. Αν προβλέπεται δημοσιοποίηση της Δ.Π.Κ., μπορεί υπό τους ίδιους όρους να δημοσιοποιηθούν και στοιχεία της Δ.Ο.Σ.
Δείτε Επίσης
Για τις τρέχουσες προθεσμίες υποβολής και το άνοιγμα της ηλεκτρονικής πλατφόρμας για το 2026, μπορείτε να δείτε το άρθρο για την υποβολή των ετήσιων ΔΠΚ και ΔΟΣ 2026.
