Η ασφαλιστική ενημερότητα αποτελεί επίσημη βεβαίωση που εκδίδεται από τον ΕΦΚΑ (Ενιαίο Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης) και πιστοποιεί ότι ένα φυσικό πρόσωπο είναι ασφαλιστικά ενήμερο κατά τον χρόνο έκδοσής της. Το έγγραφο αυτό ζητείται σε διάφορες διοικητικές και συμβολαιογραφικές διαδικασίες, ιδίως σε περιπτώσεις που αφορούν μεταβίβαση ακινήτου, σύναψη τραπεζικού δανείου ή άλλες πράξεις όπου απαιτείται έλεγχος της ασφαλιστικής κατάστασης του πολίτη.
Η έκδοση του Αποδεικτικού Ασφαλιστικής Ενημερότητας (ν. 4611/2019) πραγματοποιείται ηλεκτρονικά μέσω των ηλεκτρονικών υπηρεσιών του e-ΕΦΚΑ, χωρίς να απαιτείται επίσκεψη σε υπηρεσία του Φορέα. Στον οδηγό που ακολουθεί παρουσιάζονται οι βασικές περιπτώσεις στις οποίες χρειάζεται ασφαλιστική ενημερότητα για πολίτες χωρίς επιχειρηματική δραστηριότητα, καθώς και τα βήματα για την ηλεκτρονική έκδοσή της.
Τι Είναι η Ασφαλιστική Ενημερότητα
Το έγγραφο που εκδίδεται από το πληροφοριακό σύστημα του Φορέα φέρει τον τίτλο «Αποδεικτικό Ασφαλιστικής Ενημερότητας (Ν. 4611/2019)». Με την έκδοσή του βεβαιώνεται ότι ο αιτών είτε δεν έχει ληξιπρόθεσμες ασφαλιστικές εισφορές προς τον ΕΦΚΑ είτε δεν έχει υποχρέωση καταβολής ασφαλιστικών εισφορών.
Στις περισσότερες περιπτώσεις, η ασφαλιστική ενημερότητα ζητείται κατά τη σύνταξη συμβολαιογραφικών πράξεων που αφορούν ακίνητα, όπως η πώληση ή η γονική παροχή. Πριν από την υπογραφή του συμβολαίου, ο συμβολαιογράφος ζητά το αποδεικτικό, προκειμένου να επιβεβαιώσει ότι ο πολίτης είναι ασφαλιστικά ενήμερος.
Παράλληλα, κατά τη διαδικασία μεταβίβασης ακινήτου ζητούνται συνήθως και άλλα φορολογικά δικαιολογητικά. Για παράδειγμα, μπορεί να απαιτείται φορολογική ενημερότητα, ενώ ο συμβολαιογράφος ελέγχει επίσης τα στοιχεία της ακίνητης περιουσίας μέσω των δηλώσεων Ε9.
Σε πολλές περιπτώσεις είναι απαραίτητο και το πιστοποιητικό ΕΝΦΙΑ, το οποίο βεβαιώνει ότι το ακίνητο έχει δηλωθεί σωστά στην εφορία και ότι δεν υπάρχουν εκκρεμότητες για τα προηγούμενα έτη. Παράλληλα πραγματοποιείται και έλεγχος για τυχόν οφειλές προς την εφορία, ώστε να διασφαλιστεί ότι η συναλλαγή μπορεί να ολοκληρωθεί νόμιμα.
Βήμα 1: Είσοδος στην Υπηρεσία Έκδοσης
Για γρήγορη και εύκολη πρόσβαση, ο ενδιαφερόμενος μεταβαίνει στην υπηρεσία έκδοσης ασφαλιστικής ενημερότητας. Στη σελίδα αυτή θα βρει το κουμπί «Είσοδος στην Υπηρεσία», το οποίο τον μεταφέρει στη σελίδα σύνδεσης με τους προσωπικούς κωδικούς Taxisnet.
Βήμα 2: Σύνδεση στο Σύστημα
Στην επόμενη οθόνη ο ενδιαφερόμενος μεταφέρεται στη σελίδα ταυτοποίησης μέσω Taxisnet. Συμπληρώνει το username και το password των κωδικών του και επιβεβαιώνει την είσοδό του στην υπηρεσία. Μετά τη σύνδεση, εμφανίζεται η καρτέλα «Ασφαλισμένος», όπου ζητείται η συμπλήρωση του ΑΜΚΑ. Αφού καταχωριστεί ο αριθμός ΑΜΚΑ, επιλέγεται «Είσοδος» για να προχωρήσει η διαδικασία.
Βήμα 3: Επιλογή Αποδεικτικού Ασφαλιστικής Ενημερότητας
Στην κεντρική σελίδα της εφαρμογής επιλέγεται η ενότητα «Αποδεικτικό Ασφαλιστικής Ενημερότητας». Στη συνέχεια επιλέγεται η αιτία έκδοσης της ασφαλιστικής ενημερότητας, ανάλογα με τη διαδικασία για την οποία χρειάζεται το έγγραφο.
Βήμα 4: Οριστική Υποβολή της Αίτησης
Αφού επιλεγεί η αιτία έκδοσης, επιλέγεται «Οριστική Υποβολή» για να καταχωριστεί η αίτηση στο σύστημα. Μετά την υποβολή, εκδίδεται το Αποδεικτικό Ασφαλιστικής Ενημερότητας (Ν. 4611/2019), το οποίο μπορεί να αποθηκευτεί ή να εκτυπωθεί σε μορφή PDF, ώστε να χρησιμοποιηθεί στην αντίστοιχη διοικητική ή συμβολαιογραφική διαδικασία.
Σε Ποιες Περιπτώσεις Χρειάζεται η Ασφαλιστική Ενημερότητα για Πολίτες
Η ασφαλιστική ενημερότητα για πολίτες χωρίς επιχειρηματική δραστηριότητα μπορεί να ζητηθεί σε διάφορες διοικητικές ή συμβολαιογραφικές διαδικασίες, ακόμη και όταν ο ενδιαφερόμενος δεν έχει επιχειρηματική δραστηριότητα. Στην πράξη, η ασφαλιστική ενημερότητα ζητείται κυρίως σε διαδικασίες που σχετίζονται με μεταβίβαση ακίνητης περιουσίας, τραπεζικές συναλλαγές ή άλλες διοικητικές πράξεις, όπου δημόσια αρχή, συμβολαιογράφος ή χρηματοπιστωτικός οργανισμός οφείλει να ελέγξει αν ο πολίτης είναι ασφαλιστικά ενήμερος.
Οι πιο συνηθισμένες περιπτώσεις στις οποίες απαιτείται Αποδεικτικό Ασφαλιστικής Ενημερότητας από τον ΕΦΚΑ για πολίτες είναι οι ακόλουθες:
- Μεταβίβαση ακινήτου, όπως πώληση, δωρεά ή γονική παροχή.
- Σύσταση εμπράγματου δικαιώματος επί ακινήτου, όπως επικαρπία ή δουλεία.
- Σύνταξη συμβολαιογραφικού προσυμφώνου με εργολάβο.
- Σύναψη ή ανανέωση τραπεζικού δανείου άνω των 6.000 ευρώ.
- Είσπραξη εκκαθαρισμένων απαιτήσεων άνω των 3.000 ευρώ από φορέα του Δημοσίου.
- Κάθε άλλη νόμιμη χρήση, όταν αυτό προβλέπεται από ειδικές διατάξεις της νομοθεσίας.
