Η 15η Αυγούστου, Εορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, ανήκει στις υποχρεωτικές αργίες που ορίζει η εργατική νομοθεσία. Ο χαρακτηρισμός αυτός συνεπάγεται συγκεκριμένες υποχρεώσεις για τον εργοδότη ως προς την αμοιβή των εργαζομένων, οι οποίες διαφοροποιούνται ανάλογα με το αν η επιχείρηση λειτουργεί ή παραμένει κλειστή, με τον τρόπο αμοιβής του εργαζομένου, καθώς και με την ημέρα της εβδομάδας στην οποία εμπίπτει η αργία.
Στο παρόν άρθρο αναλύεται το πλήρες πλαίσιο αμοιβής της αργίας ανά περίπτωση, ενώ στην τελευταία ενότητα παρατίθεται πρακτική εφαρμογή για την τρέχουσα χρονιά, με αριθμητικά παραδείγματα.
Νομικό Πλαίσιο της Υποχρεωτικής Αργίας
Η 15η Αυγούστου ανήκει στις υποχρεωτικές αργίες, σύμφωνα με το άρθρο 60 του ν. 4808/2021 και το άρθρο 203 του ΠΔ 62/2025. Κατά τις ημέρες αυτές απαγορεύεται η απασχόληση των μισθωτών, καθώς και η λειτουργία των επιχειρήσεων, εκτός από εκείνες που νόμιμα λειτουργούν τις Κυριακές και κατά τις υποχρεωτικές αργίες. Η διάκριση αυτή είναι θεμελιώδης, καθώς καθορίζει και το ύψος της οφειλόμενης αμοιβής.
Αμοιβή όταν η Επιχείρηση Δεν Λειτουργεί
Όταν η επιχείρηση δεν λειτουργεί κατά την ημέρα της αργίας, δεν προβλέπεται προσαύξηση 75%. Η προσαύξηση αυτή αφορά αποκλειστικά τους εργαζόμενους που πράγματι απασχολούνται και αναλύεται στην επόμενη ενότητα. Η αμοιβή διαφοροποιείται ανάλογα με το σύστημα απασχόλησης και τον τρόπο αμοιβής, όπως παρουσιάζεται στον παρακάτω πίνακα, ο οποίος αφορά τη σύμπτωση της αργίας με Σάββατο.
| Τρόπος Αμοιβής | Σύστημα Απασχόλησης | Οφειλόμενη Αμοιβή |
|---|---|---|
| Ημερομίσθιο | Πενθήμερο | Ένα ημερομίσθιο επιπλέον, χωρίς προσαύξηση |
| Ημερομίσθιο | Εξαήμερο | Κανονικά το αναλογούν ημερομίσθιο, δηλαδή έξι ημερομίσθια συνολικά την εβδομάδα, χωρίς προσαύξηση |
| Μηνιαίος μισθός | Πενθήμερο | Ο μηνιαίος μισθός κανονικά, χωρίς πρόσθετη αμοιβή και χωρίς προσαύξηση |
| Μηνιαίος μισθός | Εξαήμερο | Ο μηνιαίος μισθός κανονικά, χωρίς πρόσθετη αμοιβή και χωρίς προσαύξηση |
Οι αμειβόμενοι με μηνιαίο μισθό λαμβάνουν τον μισθό τους ακέραιο και στα δύο συστήματα απασχόλησης. Η διαφοροποίηση αφορά αποκλειστικά τους αμειβόμενους με ημερομίσθιο.
Αμοιβή όταν η Επιχείρηση Λειτουργεί Νόμιμα
Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζεται η οφειλόμενη αμοιβή για τους εργαζόμενους που απασχολούνται σε επιχειρήσεις οι οποίες λειτουργούν νόμιμα κατά τις Κυριακές και τις αργίες.
| Κατηγορία Εργαζομένου | Οφειλόμενη Αμοιβή |
|---|---|
| Αμειβόμενος με ημερομίσθιο | Το σύνηθες καταβαλλόμενο ημερομίσθιο και προσαύξηση 75% που θα υπολογισθεί στο νόμιμο ωρομίσθιο, για όσες ώρες απασχοληθεί |
| Αμειβόμενος με μηνιαίο μισθό | Προσαύξηση 75%, που υπολογίζεται στο 1/25 του νόμιμου μισθού, για όσες ώρες απασχοληθεί |
| Πενθήμερο, όταν η αργία αποτελεί την 6η ημέρα εργασίας της εβδομάδας | Με την επιφύλαξη και των λοιπών ρυθμίσεων της νομοθεσίας, η διάρκεια της απασχόλησης δεν μπορεί να υπερβεί τις οκτώ ώρες και το καταβαλλόμενο σύμφωνα με τις παραπάνω προσαυξήσεις ημερομίσθιο προσαυξάνεται περαιτέρω κατά 40% |
Βάση Υπολογισμού: Νόμιμο και Όχι Καταβαλλόμενο
Κρίσιμο σημείο, που στην πράξη οδηγεί συχνά σε εσφαλμένους υπολογισμούς μισθοδοσίας, είναι ότι η αμοιβή και η προσαύξηση δεν υπολογίζονται επί της ίδιας βάσης. Ο εργαζόμενος λαμβάνει το σύνηθες καταβαλλόμενο ημερομίσθιό του, δηλαδή αυτό που πράγματι εισπράττει, ενώ η προσαύξηση 75% υπολογίζεται επί του νόμιμου ωρομισθίου ή μισθού, δηλαδή επί των ποσών που προβλέπουν ο νόμος και οι συλλογικές συμβάσεις εργασίας.
Η διάκριση έχει άμεσο οικονομικό αποτέλεσμα σε κάθε περίπτωση όπου ο εργαζόμενος αμείβεται με αποδοχές υψηλότερες των νομίμων. Με νόμιμο ημερομίσθιο 50 ευρώ και καταβαλλόμενο 60 ευρώ, η προσαύξηση για οκτάωρη απασχόληση ανέρχεται σε 45 ευρώ, υπολογιζόμενη επί του νόμιμου ωρομισθίου. Αν εσφαλμένα υπολογιζόταν επί του καταβαλλόμενου, θα προέκυπταν 54 ευρώ. Η επιπλέον αμοιβή που καταβάλλει οικειοθελώς ο εργοδότης δεν διευρύνει τη βάση υπολογισμού της νόμιμης προσαύξησης.
Ο ορθός υπολογισμός προϋποθέτει επομένως τη γνώση του νόμιμου ημερομισθίου ή μισθού που αντιστοιχεί στον συγκεκριμένο εργαζόμενο. Το ποσό αυτό δεν είναι ενιαίο για όλους: καθορίζεται από την εκάστοτε εφαρμοστέα συλλογική ρύθμιση. Για όσους καλύπτονται μόνο από την Εθνική Γενική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας, νόμιμο θεωρείται το ποσό του κατώτατου μισθού ή ημερομισθίου. Για όσους όμως υπάγονται σε κλαδική ή επιχειρησιακή συλλογική σύμβαση σε ισχύ, όπως ενδεικτικά στους κλάδους του επισιτισμού ή των ξενοδοχείων, νόμιμο θεωρείται το ποσό που ορίζει η οικεία σύμβαση, το οποίο συνήθως υπερβαίνει τον κατώτατο μισθό και διαμορφώνει αντίστοιχα υψηλότερη προσαύξηση.
Τα ισχύοντα κατώτατα ποσά της Εθνικής Γενικής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας ανά κατηγορία παρατίθενται στους πίνακες αποδοχών κατώτατου μισθού για υπαλλήλους και εργατοτεχνίτες. Όπου εφαρμόζεται κλαδική ή επιχειρησιακή σύμβαση σε ισχύ, ο υπολογισμός γίνεται με βάση τα ποσά εκείνης και όχι με βάση τα κατώτατα της ΕΓΣΣΕ.
Αμοιβή σε Περίπτωση Έκτακτης Λειτουργίας
Εάν παρασχεθεί εργασία σε επιχειρήσεις που αργούν κατά τις Κυριακές και ημέρες αργίας και για έκτακτο λόγο λειτουργήσουν, με τις νόμιμες διατυπώσεις, τότε για πλήρη απασχόλησή τους οι εργαζόμενοι που αμείβονται με μισθό δικαιούνται προσαύξηση κατά 1/25 και οι αμειβόμενοι με ημερομίσθιο ένα ακόμα ημερομίσθιό τους, επί του ωρομισθίου των οποίων θα υπολογισθεί και η προσαύξηση κατά 75% για την εργασία σε ημέρες αργίας.
Τι Πρέπει να Γνωρίζουν Επιπλέον οι Εργαζόμενοι
Δεν είναι νόμιμος ο συμψηφισμός ημέρας οφειλόμενης ανάπαυσης (ρεπό) με ημέρα υποχρεωτικής αργίας. Πρόκειται για δύο διακριτά δικαιώματα που δεν αλληλοαναιρούνται.
Εάν η απασχόληση, τόσο των ημερομισθίων όσο και των επί μηνιαίω μισθώ, κατά την 15η Αυγούστου παρέχεται νόμιμα πέρα των 40 ωρών, οφείλεται, εκτός από την προσαύξηση της αργίας, και η προσαύξηση λόγω υπερεργασίας και νόμιμης υπερωρίας.
Το ημερομίσθιο της 15ης Αυγούστου το δικαιούνται και οι μισθωτοί που βρίσκονται σε άδεια, χωρίς να προσμετρήσουν όμως τη μέρα αυτή στις εργάσιμες μέρες της άδειάς τους. Οι αμειβόμενοι με μηνιαίο μισθό δεν θα λάβουν πρόσθετο ημερομίσθιο για την αργία, αλλά και στην περίπτωση αυτή δεν θα προσμετρηθεί η ημέρα της αργίας στις εργάσιμες ημέρες της άδειάς τους.
Τέλος, σε περίπτωση που ισχύουν ευνοϊκότεροι όροι, για παράδειγμα από ΣΣΕ, Κανονισμό Εργασίας, επιχειρησιακή συνήθεια ή έθιμο, ως προς τις προσαυξήσεις της αμοιβής για την εργασία σε ημέρα υποχρεωτικής αργίας ή Κυριακής, αυτοί υπερισχύουν. Τα ποσοστά που περιγράφονται ανωτέρω αποτελούν το ελάχιστο προβλεπόμενο πλαίσιο και όχι ανώτατο όριο.
Πρακτική Εφαρμογή: 15η Αυγούστου 2026
Το 2026 η 15η Αυγούστου συμπίπτει με ημέρα Σάββατο. Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζονται ενδεικτικά παραδείγματα υπολογισμού για τις συνηθέστερες περιπτώσεις.
| Περίπτωση | Δεδομένα | Αμοιβή |
|---|---|---|
| Πενθήμερο, κλειστή επιχείρηση, ημερομίσθιος | Ημερομίσθιο 60 € | Ένα ημερομίσθιο επιπλέον, δηλαδή 60 € για την εβδομάδα |
| Εξαήμερο, κλειστή επιχείρηση, ημερομίσθιος | Ημερομίσθιο 60 € | Τα συνήθη έξι ημερομίσθια της εβδομάδας, χωρίς πρόσθετο ποσό |
| Κλειστή επιχείρηση, μισθωτός | Μηνιαίος μισθός 1.200 € | Ο μισθός ακέραιος, χωρίς πρόσθετη αμοιβή |
| Επιχείρηση σε λειτουργία, μισθωτός | Νόμιμος μηνιαίος μισθός 1.000 €, πλήρης ημερήσια απασχόληση | Προσαύξηση 75% επί του 1/25 του νόμιμου μισθού (40 €), δηλαδή 30 € |
| Επιχείρηση σε λειτουργία, ημερομίσθιος | Καταβαλλόμενο ημερομίσθιο 60 €, νόμιμο ημερομίσθιο 50 € ενδεικτικά, απασχόληση 8 ώρες | Το καταβαλλόμενο ημερομίσθιο 60 € και προσαύξηση 45 €. Σύνολο 105 € |
Στο τελευταίο παράδειγμα, η προσαύξηση υπολογίζεται επί του νόμιμου ωρομισθίου. Σύμφωνα με τον καθιερωμένο τύπο αναγωγής, το νόμιμο ωρομίσθιο προκύπτει πολλαπλασιάζοντας το νόμιμο ημερομίσθιο επί 6 και διαιρώντας με το ισχύον εβδομαδιαίο ωράριο των 40 ωρών, δηλαδή 50 € × 6 / 40 = 7,50 €. Για οκτώ ώρες απασχόλησης, η προσαύξηση 75% διαμορφώνεται σε 7,50 € × 8 × 75% = 45 €.
Διευκρινίζεται ότι τα ποσά των παραδειγμάτων, όπως το νόμιμο ημερομίσθιο των 50 ευρώ ή ο νόμιμος μισθός των 1.000 ευρώ, χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για λόγους παρουσίασης του τρόπου υπολογισμού και δεν αντιστοιχούν σε συγκεκριμένη κατηγορία εργαζομένων. Το νόμιμο ημερομίσθιο ή μισθό του κάθε εργαζομένου το καθορίζει η συλλογική ρύθμιση στην οποία υπάγεται: για άλλους είναι τα κατώτατα της ΕΓΣΣΕ, ενώ για όσους καλύπτονται από κλαδική σύμβαση σε ισχύ, όπως ενδεικτικά η συλλογική σύμβαση των επισιτιστικών επιχειρήσεων, ισχύουν τα ποσά της οικείας σύμβασης. Πριν από κάθε υπολογισμό, απαιτείται επομένως επιβεβαίωση της εφαρμοστέας σύμβασης για τον συγκεκριμένο εργαζόμενο.
Αν το Σάββατο 15 Αυγούστου 2026 αποτελεί την έκτη ημέρα εργασίας εργαζομένου με πενθήμερο σύστημα, στο ημερομίσθιο που προκύπτει με τις παραπάνω προσαυξήσεις προστίθεται περαιτέρω προσαύξηση 40%, ενώ η απασχόληση δεν επιτρέπεται να ξεπεράσει τις οκτώ ώρες. Στο παράδειγμα του ημερομισθίου, τα 105 € θα διαμορφώνονταν σε 147 €.
